Gedrag veranderen met hein en guus

Programma’s over veiligheid zijn er genoeg. Maar vaak mist er een gezamenlijke taal, die het makkelijker maakt om elkaar aan te spreken en open te staan voor elkaars feedback. Dat is precies waar hein® voor zorgt. Personage hein weet precies hoe het veilig moet, maar guus heeft allerlei excuses om dat niet te doen. Dus waar hein zegt “Werken zonder helm is gevaarlijk.”, spreekt guus dat tegen en verzint hij allerlei excuses om het toch te doen. “Het is maar een minuutje.” Of: “Een helm halen duurt te lang.” De bedoeling van het hein en guus programma is om je meer bewust te maken van de interne afweging. Maak kennis met hein en guus.

Laagdrempelig en herkenbaar

Het hein-programma zorgt voor constante training van medewerkers en bevordert de aanspreekcultuur. Het benadert veiligheid op een laagdrempelige en herkenbare manier. Het veiligheidsbewustzijn wordt tijdens trainingen gecreëerd en daarna voortdurend met herkenbare communicatiemiddelen versterkt. Daardoor gaan mensen anders kijken naar hun eigen gedrag en dat van hun collega’s. Daarover ontstaan open gesprekken, die bij iedereen – van directie tot de werkvloer – tot nieuwe inzichten leiden. Die inzichten zorgen ervoor dat mensen sneller hun verantwoordelijkheid nemen in de praktijk. Daarbij kunnen hein en guus ook gebruikt worden om elkaar op een positieve manier aan te spreken op onwenselijk gedrag: “Hé, hoor ik hier een guus? Wat zou hein hiervan zeggen?” Daardoor zorgt hein voor een cultuur waarin melden veel vanzelfsprekender wordt en die uiteindelijk leidt tot blijvende verbetering.

“De bouw vindt veiligheid wel belangrijk, maar dat er worden soms nog onbewust onveilige keuzes gemaakt.”

gukbgaywrrcfndooz3rvyyvvhtc5xpjpjpugrsdy

Compleet veiligheidsprogramma

Het hein-programma bestaat uit trainingen, polls en communicatiemiddelen en is gericht op de hele organisatie, en daar buiten. Juist doordat hein en guus in het begin vragen oproepen (‘Wat is dat, die hein op dat bouwhekdoek?’) leidt het concept tot gesprekken over veiligheid, zelfs als iemand nog nooit een training gevolgd heeft. Het past prima past naast al bestaande veiligheidsprogramma’s, omdat hein vooral over gedrag gaat en andere programma’s veelal over procedures, regels en materialen. Bij alle zes criteria van de Veiligheidsladder kunnen hein en guus helpen met het vergroten van veiligheidsbewustzijn.

Weg met excuus-guus

hein en guus zijn namelijk veel meer dan poppetjes: het is bijna een way of life. Van directeur tot bouwvakkers, iedereen loopt met het tweetal weg. Organisatiepsycholoog Jules Heijneman verzon de figuren met Kim Reuser om de onbewuste keuzes bewust te maken. Veiligheid wordt namelijk vaak alleen benaderd vanuit de bewuste kant, met regels en tips. Maar onbewust maken we vaak minder veilige keuzes en rechtvaardigen die voor onszelf. De cartoons zijn een hulpmiddel om de onbewuste excuses, de excuus-guus, te herkennen.

Vervolgens is het zaak om af te rekenen met guus. Niet dat hij helemaal niet deugt, dat is een misverstand. Bouwvakkers maken vaak onveilige keuzes door de wens te veel te doen of door loyaliteit aan het bedrijf – er moet toch geld worden bespaard of op tijd worden opgeleverd?

Voor de hele keten

Niet alleen op de steiger zijn hein en guus dus belangrijk. Managers en directeuren moeten investeringen in veiligheidsgedrag zien als een nuttige bijdrage aan de winst en zich bewust zijn van het dilemma waar ze bouwvakkers voor stellen. En opdrachtgevers ook, vindt Heijneman. Deadlines, boetebepalingen et cetera zorgen voor een flink ‘hein-en-guus-dilemma’ bij aannemers en onderaannemers. Het begrip vanuit de opdrachtgever wordt groter als ook zij zich hier bewust van worden. Bovendien bieden de figuren een handreiking om – ook tijdens de aanbestedingsfase – lastige keuzes te bespreken en samen tot een oplossing te komen.

“Als de deadline dreigt, hechten we alleen maar waarde aan snelheid en hoor je ineens niemand meer over veiligheid.”

Kennismaken met hein

Bouwend Nederland gelooft in de kracht van hein en laat leden gratis de eerste stappen zetten. Het programma bestaat uit een serie Ontmoet hein-bijeenkomsten, een aantal posters, cartoons en polls om het hein-programma intern eens uit te proberen en trainingsprogramma voor bedrijven die verder willen met hein. Zo’n zestig bedrijven hebben al kennisgemaakt met het duo, een groeiend aantal is er concreet mee aan de slag.

Meer info op www.veiligmethein.nl.

© Koninklijke Bouwend Nederland